Dante İlahi Komedya 27.Kanto Özet
27. Kanto, Ulysses’in o devasa ve trajik alevinin uzaklaşmasıyla başlar. Dante bu kantoda odağını antik dünyadan kendi döneminin (13. yüzyıl sonu) İtalya’sına, yani güç oyunlarının ve siyasi hilelerin göbeğine çevirir.
Burada, Ulysses gibi bir alevin içine hapsedilmiş olan, ancak bu kez bir asker ve din adamı olan Guido da Montefeltroile tanışırız.
1. Sicilya Boğası'nın İniltisi
Yeni bir alev yaklaşır ve içinden garip, boğuk bir ses çıkar. Dante bu sesi "Sicilya Boğası" efsanesine benzetir.
Efsane: Perillus adında bir usta, kurbanların içinde yakıldığı bronz bir boğa yapmıştı. Kurban içeride çığlık attığında, boğanın mekanizması bu feryadı bir hayvan böğürmesine çevirirdi.
Sembolizm: Alevin içindeki ruhun kelimeleri de, alevin ucuna ulaşana kadar birer inilti gibi duyulur. Bu, hileli dilin sahibine verdiği ızdırabın fiziksel bir yansımasıdır.
2. Romagna’nın Siyasi Durumu
Alevin içindeki ruh, Dante’nin İtalyan aksanını duyunca ona memleketi Romagna bölgesindeki durumu sorar. Dante, bölgedeki tiranlıkları ve bitmeyen savaşları hüzünlü bir tabloyla özetler:
Barışın olmadığını, ancak o an için açık bir savaşın da yaşanmadığını söyler.
Ravenna ve Rimini gibi şehirlerin hangi yerel güçlerin (Polenta, Malatesta) pençesinde olduğunu anlatır.
3. Guido da Montefeltro: Kurnaz Tilkiden Keşişe
Ruh kimliğini açıklar: O, dönemin en büyük stratejisti ve "kurnaz bir tilki" olarak bilinen Ghibelline lideri Guido da Montefeltro’dur.
Tövbe Girişimi: Guido, hayatının sonuna doğru günahlarından arınmak için Fransisken tarikatına girmiş ve bir keşiş (fra) olmuştur. Amacı, kılıcı bırakıp dualarla cenneti garantilemektir.
Kırılma Noktası: Ancak dönemin Papası VIII. Bonifacius (Dante'nin baş düşmanı), siyasi bir sorununu çözmek için Guido'nun askeri dehasına ihtiyaç duyar.
4. Büyük Aldatmaca ve Mantıkçı İblis
Papa, Palestrina kalesi kuşatmasını bir türlü kıramaz. Guido’dan hileli bir yol bulmasını ister. Guido başlangıçta reddeder, ancak Papa ona o meşhur "zehirli" teklifi sunar:
"Cennetin anahtarları benim elimde. Sen bana bu yolu göster, ben de senin işleyeceğin bu günahı peşinen bağışlıyorum (absolution)."
Guido, Papa'nın bu sözüne inanarak ona "bol vaat, az tutarlılık" (halka barış sözü verip onları kandırma) taktiğini verir.
5. Aziz Francis vs. Kara İblis
Guido öldüğünde, tarikatının kurucusu Aziz Francis onun ruhunu almaya gelir. Ancak o anda bir "Kara Cherub" (İblis)belirir ve ruhu Aziz'in elinden çekip alır. İblisin mantığı kusursuzdur:
"Pişmanlık duyulmadan bağışlanma (affedilme) olmaz."
"Bir insan, hem bir günahı işlemeyi isteyip hem de aynı anda ona tövbe edemez; çünkü mantık buna izin vermez."
İblis, Guido’yu Cehennem’e sürüklerken onunla adeta alay eder: "Belki de benim bir mantıkçı olduğumu düşünmemiştin!"
27. Kanto’nun Ezoterik ve Siyasi Mesajı
Bu kanto, Dante’nin kurumsal dinin "bağışlama" yetkisini kötüye kullanmasına karşı bir protestosudur. Dante bize şunu söyler: Niyet (Şuur) kirliyse, hiçbir dini ritüel veya otorite o ruhu kurtaramaz. İblisin "mantıkçı" çıkışı, evrensel yasaların (karma/ilahi adalet) kişisel pazarlıklarla değişmeyeceğinin kanıtıdır.
Guido'nun trajedisi biterken, Dante ve Virgilius Dokuzuncu Hendek’e, yani Bozgunculuk ve Bölücülük çıkaranların bulunduğu o kanlı meydana varacaklar. Orada bedenlerin kılıçlarla parçalandığı, organların dışarı sarktığı bir vahşet bizi bekliyor.
Yorumlar
Yorum Gönder